Αυτός εκεί
ο συγκεκριμένος άνθρωπος
είχε μια συγκεκριμένη ζωή
με συγκεκριμένες πράξεις.
Γι' αυτό και
η συγκεκριμένη κοινωνία
για το συγκεκριμένο σκοπό
τον καταδίκασε
σ' έναν αόριστο θάνατο.

Κ. Γώγου, "Τρία κλικ αριστερά"

Η συνείδηση του θνήσκειν

Ανακαλώ για μια ακόμα φορά το προοίμιο της "Ασκητικής":

"Ερχόμαστε από μια σκοτεινή άβυσσο. Καταλήγουμε σε μια σκοτεινή άβυσσο. Το μεταξύ φωτεινό διάστημα το λέμε Ζωή.

Ευτύς ως γεννηθούμε, αρχίζει κι η επιστροφή. Ταυτόχρονα με το ξεκίνημα κι ο γυρισμός. Κάθε στιγμή πεθαίνουμε. Γι' αυτό πολλοί διαλάλησαν: Σκοπός της ζωής είναι ο θάνατος.

Μα κι ευτύς ως γεννηθούμε, αρχίζει κι η προσπάθεια να δημιουργήσουμε, να συνθέσουμε, να κάμουμε την ύλη ζωή. Κάθε στιγμή γεννιούμαστε. Γι' αυτό πολλοί διαλάλησαν: Σκοπός της εφήμερης ζωής είναι η αθανασία."

και αναρωτιέμαι κι εγώ με τη σειρά μου, ένας ακόμα στοχασμός στο ίδιο θεμελιώδες ζήτημα, γιατί ο άνθρωπος επιλέγει να ζήσει; Γιατί από τις δύο εκδοχές του Καζαντζάκη για το Σκοπό της ζωής ο άνθρωπος επιλέγει, αρχικά ασυνείδητα μα κατόπιν συνειδητά, τη δεύτερη; Αν θεωρήσουμε ως θετικά τις χαρές της ζωής και ως αρνητικά τις πίκρες της, τότε το πέρασμά μας από το φως είναι μια συνεχή εναλλαγή προσήμου, από τα θετικά στα αρνητικά, από τις πίκρες στις χαρές. Κι αν ο θάνατος, η ανυπαρξία, είναι το μηδέν, το τίποτα, γιατί να επιλέξεις να υπάρξεις μέσα στην εναλλαγή του συν-πλην αντί του να μην υπάρχεις μέσα τη βεβαιότητα του μηδενός;

Μόνο ο άνθρωπος έχει συνείδηση του θανάτου του γι' αυτό και είναι το μόνο ον που δημιουργεί, συνθέτει, κάνει την ύλη ζωή. Είναι το μόνο ον που το πέρασμά του από τη ζωή δεν αποσκοπεί μόνο στη δημιουργία απογόνου για τη διαιώνιση του είδους. Είναι το μόνο ον που στοχάζεται και διερωτάται.

Ο Λιαντίνης μιλά για τη συνείδηση του θανάτου:



Το πλήρες βίντεο της ομιλίας αυτής υπάρχει εδώ.

To be or not to be?

Για κάτι τέτοια θαύματα, αξίζει να ζει κανείς.

Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου

Μακράν η καλύτερη παράσταση της φετινής θεατρικής σεζόν, της δικής μου τουλάχιστον! Άψογη παράσταση από όλες τις πλευρές. Υποκριτικά, η Μεντή τα τελευταία χρόνια είναι στο απόγειό της. Όπως και πέρσι, στο "Τρίτο Στεφάνι" του Ταχτσή στο Εθνικό, έτσι και φέτος, είναι καταπληκτική. Σκηνοθετικά, ο Ζούλιας έκανε εξαιρετική δουλειά. Ένας ηθοποιός σε ένα λιτό σκηνικό, με περιορισμένες εναλλαγές, καταφέρνει να κρατήσει και να μην κουράσει το θεατή σε όλη τη διάρκεια της παράστασης. Η μουσική δε είναι η καρδιά, ο πυρήνας γύρω από τον οποίο ξετυλίγεται η πλοκή του έργου, η ζωή της Ευτυχίας Παπαγιαννοπούλου. Οι εκπληκτικοί στίχοι που έγραψε και όλοι έχουμε τραγουδήσει κάποια στιγμή. Το σενάριο, η ζωή μιας γυναίκας που έζησε πολύ. Όπως λέει και στο τέλος παράστασης , "έζησε ως το τέλος τη ζωή της ακριβώς όπως εκείνη ήθελε". Χαρά και λύπη στην αναλογία που υπάρχουν στη ζωή όλων. "Μικρές χαρές, μεγάλες λύπες. Άνθρωποι μικροί, μεγάλοι άνθρωποι..."

Μια φράση που κρατώ από την παράσταση, μια φράση ελπίδας, σωσίβιο όταν βουλιάζει το καράβι της σκέψης:

"Αγάντα, Ευτυχία! Του πούστη! Κι αυτό δε θα περάσει;;;"

Αντωνυμίες

Κι έπειτα, σε παίρνει το παράπονο.
"Εγώ εκεί. Αυτή, αυτοί, αυτί;"
Δεν ακούς τίποτα. Δε σ' ακούει κανείς.
Φωνή, άνθρωπος, πουθενά.
Κι εσύ εκεί.